The Philosophy Of Duck !

The Philosophy Of Duck !

            The Philosophy of Duck ! แค่ชื่อก็ทำให้หลายคน ขมวดคิ้วเข้าหากัน แล้วตามด้วยคำถามที่ว่า “ มันคืออะไร ? มันเป็นอย่างไร ? แล้วมันจะเป็นบทความได้หรือไม่ ? ”  The Philosophy of  Duck แปลตามตัวเลยคือ “ ปรัชญาของเป็ด ” ที่ข้าพเจ้าเขียนหัวเรื่องเป็นภาษาอังกฤษ ไม่ได้หมายความว่า ข้าพเจ้านั่นเก่งภาษาอังกฤษแต่เพราะว่า ข้าพเจ้าเห็นว่าใช้ภาษาอังกฤษนั้น เท่ดี เจ๋งด้วย สิ่งที่ข้าพเจ้าคิดและเขียนนี้ มาจากการเรียนรู้และจากประสบการณ์โดยตรงของข้าพเจ้า เป็ดเป็นสิ่งที่มีชีวิตชนิดหนึ่งที่เหมือนกับสิ่งมีชีวิตทั่วไป คือ มันต้องกิน ต้องนอน ต้องออกลูกและต้องตาย ในทุก ๆ เช้าของวันใหม่ หลังจากที่ข้าพเจ้าได้สวดภาวนาและรับประทานอาหารเช้าเรียบร้อยแล้ว น็Hข้าพเจ้าต้องให้อาหารเป็ดและมองดูพวกมันจนทำให้นึกถึงเพลง ๆ หนึ่งที่สมัยเป็นเด็กชอบร้องมาก ๆ นั่นคือ “ ก้าบ ก้าบ ก้าบ เป็ดอาบน้ำในคลอง ตาก็จ้องแลมอง เพราะในคลองมีหอย ปู ปลา ” เนื้อเพลงนี้ทำให้นึกถึงภาพเป็ดได้อย่างชัดเจน ชีวิตของข้าพเจ้านั้น มีความผูกพันธ์กับเป็ดอย่างดี เฝ้าสังเกตและดูแลพวกมันอย่างใกล้ชิด และในขณะเดียวกันก็ยืนคิด นั่งคิดไปพลาง ๆ ด้วยว่า จะเขียนบทความเรื่องอะไรดี ยืนมองดูเป็ดไปก็คิดไปเรื่อย ๆ แต่ในที่สุดก็คิดไม่ออกสักทีว่าจะทำเรื่องอะไรดี เพราะว่านี้เป็นบทความแรกที่ข้าพเจ้าจะเขียน ขณะนั้นข้าพเจ้าเลยคิดว่า ถ้าปรัชญาที่คุณพ่อชาติชายไม่เคยอ่าน คงต้องเป็นปรัชญาของเป็ดอย่างแน่นอน เพราะข้าพเจ้าไปสืบค้นที่ห้องสมุดของวิทยาลัยแล้วแต่ไม่มีหนังสือเล่มใดเลยที่ กล่าวถึง เรื่องของเป็ดหรือปรัชญาของเป็ด เพราะส่วนใหญ่คนก็เขียนปรัชญาเกี่ยวกับชีวิตมนุษย์เท่านั้น ไม่ค่อยมีใครเขียนเกี่ยวกับสัตว์เท่าไหร่ ดังนั้น ข้าพเจ้าจึงพยายามคิดและหาเหตุผลที่พอจะเป็นไปได้ ซึ่งทั้งหมดนี้ข้าพเจ้าขอสารภาพว่า เป็นมุมมองและความคิดของข้าพเองล้วน ๆ ไม่สามารถหาซื้อบทความนี้หรือข้อความนี้ได้ที่ไหน ยกเว้นในบทความฉบับนี้เท่านั้น เพราะฉะนั้นบทความที่ข้าพเจ้าเขียนนี้จึงเป็นบทความที่คุณพ่อชาติชายสบายใจได้เลยว่า คุณพ่อไม่เคยอ่านที่ไหนมาก่อนและที่ยิ่งใหญ่ไปกว่านั้นก็คือ เป็นบทความเดียวในโลกและจักรวาลที่พูดถึงเรื่อง “ เป็ด ”

ความหมาย คำว่าเป็ด

                ความหมายของคำว่าเป็ดนั้นมีอยู่ 3 ความหมายด้วยกัน ได้แก่

1. ชื่อสัตว์ปีกในวงศ์ Anatidae ปากแบน ตีนแบน ระหว่างนิ้วมีพังผืดยึดติดกันเพื่อสะดวกในการว่ายน้ำ ตัวมีหลายสี เช่น น้ำตาล ขาว เขียว มีขนาดเล็กกว่าห่าน ว่ายน้ำเก่ง กินปลา พืชน้ำและสัตว์เล็ก ๆ มีต้นตระกูลมาจากเป็ดหัวเขียว Anas Platyrhynchos

2. ชื่อไม้ล้มลุก 2 ชนิดในสกุล Alternanthera วงศ์ Amaranthaceae เรียกว่า ผักเป็ด คือ ผักเป็ดเขียว ใบสีเขียว กินได้และใช้ทำยาได้ อีกชนิดหนึ่งคือ ผักเป็ดแดง ใบสีแดง ปลูกเป็นไม้ประดับ

3. ชื่อเรือต่อหรือเรือขุดต่อกระดานเสริมกราบชนิดหนึ่ง หัวท้ายแบน ๆ ก็มี หัวท้ายแหลม ๆ ก็มี กลางป่องดูรูปคล้ายเป็ด

ความหมาย คำว่าปรัชญา

                คำว่า Philosophy มาจากคำว่า Philosophia ซึ่งมาจากคำ Philia  ( แปลว่า ผู้รัก )และ Sopia ( ความปราดเปรื่อง ) ดังนั้น คำว่า Philosphia จึงแปลว่า “ ความรักในปรีชาญาณ ”

                คำว่า “ ปรัชญา ” มีที่มาจากพระเจ้าวรวงศ์เธอ กรมหมื่นนราธิปพงศ์ประพันธ์ อดีตราชบัณฑิต สาขาวิชาปรัชญา เป็นผู้แปลศัพท์คำว่า Philosophy เป็นคำว่า “ ปรัชญา ” โดยใช้รากศัพท์จากภาษาสันสกฤตว่า “ ชญา ” ( รู้/เข้าใจ ) เติมอุปสรรค ปร เป็น ปรชญา รวมแปลว่า “ ความปราดเปรื่องหรือความรอบรู้ ”

                ดังนั้น คำว่า “ ปรัชญา ” จึงแปลว่า ความรอบรู้ปราดเปรื่อง ซึ่งเป็นความหมายในเชิงอวดตัว ( ไม่เหมือนคำ Philosophy ซึ่งแสดงถึงความถ่อมตน ) ความหมายของคำปรัชญา จึงไม่ตรงกับภาษาอังกฤษ/กรีกมากนัก

                ปรัชญาจึงเป็นศาสตร์ที่ว่าด้วยการแสวงหาความจริงสูงสุด โดยใช้สติปัญญา เหตุผล ประสบการณ์ การไตร่ตรอง เพื่อให้ได้ข้อสรุปทางตรรกวิทยา และส่งเสริม สนับสนุนความถูกต้องของความเชื่อ

ที่มาของเป็ด

                เป็ดที่เลี้ยงกันทุกวันนี้ มีต้นกำเนิดมาจากพันธุ์เป็ดป่า Wild mallard duck มีชื่อทางวิทยาศาสตร์ว่า Anasplatyrhyncha ซึ่งได้แตกแยกสายพันธุ์ออกไปมากมาย แต่เป็ดทุกชนิดมีลักษณะที่เหมือนกัน คือ ปากจะมีลักษณะแบนและเท้ามีพังผืด

The Duck Vs Philosophers.

                ถ้ากล่าวคำว่า “ เป็ด ” คงไม่มีใครที่บอกว่าไม่รู้จัก เพราะเป็ดเป็นสัตว์ที่อยู่คู่บ้านคู่เมืองและที่สำคัญคือ อยู่คู่มนุษย์มาอย่างยาวนาน นับตั้งแต่สมัยโบราณก่อนจะมีปรัชญากรีกจนมาถึงยุคปัจจุบันนี้ เป็ดก็ยังคงมีอยู่และอยู่คู่มนุษย์เสมอมา ดังนั้น เป็ดจึงเป็นสัตว์ที่มีความผูกพันที่ลึกซึ้งกับมนุษย์และเป็นสัตว์ที่มีความสามารถมากมาย แต่จะเกี่ยวข้องกับปรัชญากรีกอย่างไรนั้น ขอให้เราพิจารณาไปพร้อมกับข้าพเจ้าในแต่ละประเด็น ดังต่อไปนี้

ประเด็นที่ 1 เป็ดเป็นผู้แสวงหาความจริง

Duck :   ถ้าเราพิจารณาและสังเกตเป็ด เมื่อเวลาที่มันหาอาหาร เวลาที่มันอยากกินไส้เดือน มันต้องใช้เท้าและปากของมัน คุ้ยและเขี่ยลงไปบนพื้นดิน เพื่อที่จะได้พบกับไส้เดือน บางครั้งอาจต้องใช้เวลาพอสมควร แต่มันก็ไม่เคยย่อท้อ และตั้งหน้าตั้งตาขุดต่อไป เพื่อให้ได้สิ่งที่มันต้องการ เพราะความจริงของเป็ดในเรื่องนี้คือ เป็ดต้องการกินไส้เดือนดังนั้น มันจึงลงมือขุด คุ้ย เขี่ย แสวงหาจนกว่าจะพบ

Philosophers : นักปรัชญากรีกก็มีลักษณะที่คล้ายกันกับเป็ด คือ พวกเขาเกิดมาพร้อมสมองและสติปัญญาที่ดีเลิศ และความสงสัยก็เปรียบเสมือนขนมหวานของพวกเขา ที่พวกเขาอยากจะชิมมันทุกวินาที ดังนั้น พวกเขาจึงตั้งหน้าตั้งตา และมุ่งมั่นอย่างมากในการค้นหาคำตอบมากมายเกี่ยวกับโลกใบนี้ แต่สุดท้ายแล้วก็ไม่สามารถหาคำตอบได้ในทุกคำถาม แต่สิ่งที่สำคัญคือ พวกเขาเองก็ไม่เคยย่อท้อและยังคงยึดมั่นที่จะแสวงหาคำตอบต่อไปจนกว่าจะพบมัน

ประเด็นที่ 2 เป็ดเป็นผู้ค้นพบคำตอบและความสุขของชีวิต

Duck : วิถีชีวิตของเป็ดหรือการดำเนินชีวิตของเป็ด เรียบง่ายมาก ๆ เพราะว่าเป้าหมายของเป็ด คือ มีชีวิตอยู่บนโลกนี้ด้วยความสุข สังเกตได้จากทุกวันที่เป็ดตื่นขึ้นมา พร้อมกับมีคนนำอาหารมาให้ หน้าที่ของมันคือ กิน กิน แล้วก็กินแล้วก็นอน แถมพิเศษด้วยการมีที่พักอาศัยหรือบ้านนั่นเอง มีบ่อน้ำให้ว่ายน้ำเล่นเพื่อออกกำลังกายจะได้ไม่อ้วนหรือเครียดจนเกินไป ที่สำคัญที่สุดคือ มันสามารถให้ไข่ สิ่งเหล่านี้ คือ คำตอบและความสุขของชีวิตเป็ด

Philosophers : วิถีชีวิตของนักปรัชญาก็เช่นเดียวกัน บุคคลทั้งหลายที่เรียกตนเองว่าเป็นนักคิด มีชีวิตอยู่บนเป้าหมายเฉกเช่นเดียวกับมนุษย์ทุกคน นั่นคือ ความสุข แต่คำว่าความสุขของนักคิดเหล่านี้แตกต่างจากความสุขของมนุษย์ทั่วไปตรงที่ว่า ความสุขของพวกเขาเหล่านี้ต้องได้มาจากคำตอบจากเรื่องที่เขาสงสัย และพวกเขาถือว่านั่นคือ คำตอบสำหรับชีวิตของเขา นั่นคือ ความสุขของเขา

ประเด็นที่ 3 เป็ดจะอยู่เป็นอมตะและนิรันดร

Duck : เราทราบกันดีอยู่แล้วว่า เป็ดนั้นอยู่คู่มนุษย์มาตั้งแต่สมัยโบราณ ข้าพเจ้าไม่สามารถระบุได้อย่างชัดเจนว่า เป็ดถือกำเนิดขึ้นในยุคสมัยใด แต่ที่ข้าพเจ้าทราบคือ มันอยู่มานานแล้ว และคนในสมัยก่อนก็นิยมเลี้ยงเป็ดและไก่ เพื่อนำมาประกอบอาหารและนำมาเป็นธุรกิจส่วนตัว ซึ่งสามารถสร้างรายได้อย่างมหาศาล ดังนั้น เป็ดจึงอยู่คู่กับมนุษย์เสมอมาและไม่มีวันที่เป็ดจะสูญพันธ์ไปจากโลกใบนี้

Philosophers : นักปรัชญาทั้งหลายนั้น ไม่ได้มีชีวิตที่อมตะ เพราะชีวิตของมนุษย์นั้น มีวัฏจักรคือ เกิด แก่ เจ็บและตายจากไป แต่สิ่งที่ทำให้ชื่อของพวกเขาถูกเอ่ยถึงอยู่นั้นคือ คำถามและคำสอนของพวกเขานั่นเอง ตัวอย่างเช่น คำสอนของพลาโต้เรื่อง โลกแห่งมโนคติและโลกแห่งแบบ ที่ปัจจุบันคนส่วนใหญ่ก็ยังคงพูดถึงอยู่และคำสอนของเขาก็เป็นพื้นฐานให้กับศาสนาต่าง ๆ ในโลก ฯลฯ ดังนั้น สิ่งที่เป็นอมตะและจะคงอยู่ไปตลอดกาลคือ คำสอน คำถามและแนวคิดของนักปรัชญาทั้งหลาย

ประเด็นที่ 4 ลูกเป็ดน้อยน่ารัก

Duck : เป้าหมายสำคัญที่สุดสำหรับชีวิตของเป็ดก็คือ การให้กำเนิดลูกเป็ดน้อย ๆ ที่น่ารัก เราคงเคยเห็นเวลาที่แม่เป็ดพาลูกน้อยไปหาอาหาร แม่เป็ดจะเป็นตัวแรกที่เดินนำหน้า และส่งเสียงร้องว่า ก้าบ ก้าบ ก้าบ เพื่อให้ลูกเป็ดรับรู้ว่า พวกมันต้องเดินตามแม่เป็ดนะ และแม่เป็ดจะสอนวิธีหาอาหารด้วยการเป็นแบบอย่าง กล่าวคือ แม่เป็ดจะทำให้ลูกเป็ดดูก่อน แล้วลูกเป็ดจะค่อย ๆ ทำตามเอง แม้บางครั้ง ลูกเป็ดน้อยบางตัวอาจจะมีวิธีการที่แตกต่างไปจากแม่ของมันหรือพี่น้องของมัน แต่ผลสุดท้ายแล้วเมื่อลูกเป็ดสามารถหาอาหารเองได้ ก็เป็นความสำเร็จของแม่เป็ด

Philosophers : นักปรัชญาก็เช่นเดียวกัน มนุษย์ทุกคนเติบโตขึ้นมาบนโลกใบนี้ พร้อมกับแนบคำสองคำไว้ข้างกายด้วยคือ “ อาจารย์และลูกศิษย์ ” มนุษย์ทุกคนล้วนได้รับการเรียนรู้มาจากอาจารย์ และผู้ที่ได้รับการถ่ายทอดความรู้หรือรับความรู้นั่น จะถูกเรียกว่า ศิษย์ เป้าหมายที่อาจารย์สอนศิษย์ก็คือ ให้พวกเขาสามารถคิด วิเคราะห์ สังเคราะห์ สิ่งต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในชีวิตของเขา ให้พวกเขาได้รู้จักสังเกตถึงสภาพแวดล้อมที่อยู่รอบข้าง ให้พวกเขาสามารถปรับตัวเข้ากับสังคมและสามารถมีชีวิตอยู่รอดได้ในสังคมนั้น ๆ นักปรัชญาทั้งหลายก็เป็นเช่นนี้เหมือนกัน คือ พวกเขามีอาจารย์และมีศิษย์ติดตามความคิด แนวคิดของพวกเขา

สรุป

                มาถึงช่วงสุดท้ายแล้ว ข้าพเจ้าขอกล่าวว่า ปรัชญาของเป็ดนั้นก็เหมือนปรัชญาของนักปรัชญาทั่ว ๆ ไป เพราะว่า เป้าหมายชีวิตของเป็ด ก็คือการแสวงหาความสุขและคำตอบของชีวิต ไม่ต้องการอะไรที่มากไปกว่านี้แล้ว ดำเนินชีวิตทุกวันด้วยความเรียบง่ายและสร้างความอบอุ่นให้กับครอบครัว สอนลูกตัวน้อย ๆ ให้สามารถมีชีวิตอยู่ต่อไปได้ในโลกของมนุษย์ นอกจากนี้แล้ว เป็ดยังสามารถสร้างรายได้ให้กับมนุษย์เช่นเดียวกัน เพราะว่า เนื้อของเป็ดนั่น พูดได้เพียงแค่คำเดียวเท่านั้นคือ “ อร่อย ” สิ่งที่กล่าวมาทั้งหมดนี้ เมื่อเชื่อมโยงเข้ากับปรัชญากรีกแล้วก็จะเห็นถึงความสอดคล้องกันอย่างลงตัว นักปรัชญาที่มีชื่อเสียงทั้งหลาย ก็เกิดมาเพื่อตั้งคำถามและแสวงหา ค้นหาคำตอบในเรื่องต่าง ๆ อย่างไม่ย่อท้อ จนกว่าจะพบกับข้อสรุปที่น่าพอใจ และมนุษย์ทุกคนสามารถรับรู้ถึงคำตอบนั่นได้อย่างเป็นสากล สิ่งที่นักปรัชญาทั้งหลายต้องการ ก็คือ ความสุขและคำตอบของชีวิต เพียงแค่เท่านี้ที่พวกเขาต้องการ และคงไม่ใช่เฉพาะนักปรัชญาเท่านั้น แต่ว่าสิ่งมีชิวิตบนโลกทุกชีวิต ก็คงจะมีเป้าหมายและความต้องการเฉกเช่นเดียวกันกับพวกเขา ดังนั้น ขอให้เรามองดูภาพชีวิตของเป็ดที่แสนธรรมดา และเรียนรู้ถึงวิถีชีวิต ความเป็นอยู่ของมัน รวมทั้งการเลี้ยงดูลูกเป็ดน้อย ๆ เพราะว่า มนุษย์ปัจจุบันกำลังหลงกับโลกที่เต็มไปด้วยเทคโนโลยี พวกเขาก็ต้องการความสุขและคำตอบของชีวิตเช่นเดียวกัน แต่พวกเขามีชีวิตที่เต็มไปด้วยความวุ่นวายมากมาย จิตใจไม่สงบ จนหลายครั้งพวกเขาก็คิดเองว่า ความสุขที่แท้จริงและคำตอบของชีวิตคือ การได้ครอบครองสิ่งของหรือวัตถุต่าง ๆ แต่ลืมกับมาย้อนมองชีวิตของเป็ดน้อยน่ารักเหล่านี้ ที่ความสุขอยู่แค่คำว่า “ พอ ” และชีวิตที่เรียบง่าย